Sizinle paylaşmak için

Mantar , mantarın yararları ve öldürücü etkisi

Mantar , mantarın yararları ve öldürücü etkisi

Mantar, bilinçsiz toplandığında öldürücü etkiye sahip olsa da mineral ve vitamin deposudur.

 

Mantarın yararları

 

Tatları ve görünümleri ile sofralarımızın vazgeçilmez lezzeti mantarların tam iki yüz bin türü var.Besin değerleri çok yüksek olan mantarlar; potasyum, fosfor, bakır, kalsiyum ve sodyumun yanısıra B, B2, C, PP ve K vitaminleri içerir. Sonbahar ve kışın yetişen bu küçük, şirin sebzelerin beslenmemiz üzerinde çok olumlu etkileri var. 

Mantar deyince birçoğumuzun aklına kuşkusuz ölüme dek gidebilen zehirlenme haberleri gelir. Ancak bu küçük şapkalı sebzeden oluşan zehirlenmelerin çok büyük bir kısmı bilinçsiz toplamadan kaynaklanır.

Özellikle kırsal kesimde rastlanılan mantar zehirlenmelerinin önüne geçilebilmesi için yöre halklarının bu konuda yeterince bilgi sahibi olması ve eskiden kullanılan yöntemlere inanmaması gerekir. Örneğin, mantarın zehirli olup olmadığını anlamak için başvurulan gümüş kaşığı karartması, ekmek içini ve yumurta akını bozması türü inançların hiçbir bilimsel dayanağı yok. Ya da zehirini almak için kurutulması, sirkeli suda bırakılması veya kaynatılması gibi önlemlerin yararı…

 

Yararlı ve zararlı mantarlar

 

Mantar

 

Yararlı ve zararlı mantarları gerek biçim, gerekse renk olarak birbirlerine benzerlikleri  nedeniyle ayırt edebilmek neredeyse olanaksız. Mantar zehirlenmelerinin yüzde doksan beşi bilinçsiz toplamadan, yüzde beşi de saklama koşullarına uyulmamasından kaynaklanır. Zehirli olmasa dahi bozulmaya yüz tutmuş mantarlarda zehirlenmelere yol açabilir.

 

Mantar zehirlenmesi belirtileri

 

Mantarlardan kaynaklı zehirlenmeler iki türlü kendini gösterir. Birincisi hafif, diğeri daha ağır ve tehlikeli olandır. Burada, bilinmesi hayati önem taşıyan nokta, yemeğin yenmesi ile zehirlenme belirtilerinin kendini göstermesi arasında geçen süredir. Eğer bu süre doğru saptanırsa zehirlenmenin türü anlaşılabilir, dolayısıyla uygulanacak tedavi yöntemine de en kısa sürede başlanır.

 

Mantar

 

Hafif zehirlenme belirtileri genellikle yemek yendikten sonra yarım ile üç saat arasında kendini gösterir. Entoloma lividum ve sinek zehiri olarak kullanıldığı için sinek mantarı da denilen Amanita muskarin bu tip mantarlara örnektir. Hafif zehirli mantarların tipik belirtileri bulantı, kusma ve ishaldir. Ancak Amanita muscaria zehirlenmelerinde bu belirtilere ek olarak baş ağrısı, kas çekilmeleri, huzursuzluk, hayal görme gibi nöropsişik bozukluklar da kendini gösterir. Böyle bir durumla karşılaşıldığında yapılması gereken ilk şey hastanın kusturulmasıdır. Kusma ya da ishalle kaybedilen sıvı kaybının da önlenmesi gereklidir. Hafif zehirlenmelerde ölüm oranı çok düşüktür ve belirtiler genellikle sekiz on saat içinde kaybolur.

Eğer zehirlenme belirtileri yemek yendikten beş ile sekiz saat sonra görülmeye başlanmışsa, bu tür, tehlikeli zehirlenmedir. Bu tip zehirlenmelerin büyük bir çoğunluğu zehirli çayır mantarı Amanita phalloides’ten kaynaklanır. Yeşilimsi sarı şapkasından, beyaz lamlarından ve halkasından kolayca tanınabilen Amanita phalloides kırlarda çok fazla bulunur. Sürekli kusma, şiddetli karın ağrısı, kimi zaman kanlı ishal veya idrar zorluğu ilk belirtilerdir.

Bu tip zehirlenmelerle karşılaşıldığında hasta hiç zaman kaybetmeksizin hastaneye kaldırılmalıdır. Tehlikeli tip zehirlenmelerde hastanın kısa süreli iyileşmeleri yanıltıcı olabilir ve hastayı ölüme kadar sürükleyebilir. Bu nedenle halsizlik, tansiyon düşmesi gibi belirtilerin devam ettiği iyileşme devresinde de hasta gözetim altında tutulmalı ve tedaviye ara verilmemelidir.

Aksi halde, kısa süre içinde nefrit veya sarılık başlayabilir. Bu zehirlerin panzehiri olmadığından öncelikle mide ve bağırsak boşaltılmalı, ardından karaciğer, kalp ve böbrekleri korumak için gerekli önlemler alınmalıdır. Belirtilerin ciddiye alınıp, hastanın en kısa sürede hastaneye götürülmesi ve erken teşhis ölüm tehlikesini yarı yarıya azaltan faktörlerdir.

 

Mantarın saklanması

 

Mantar zehirlenmeleri yalnızca bilinçsiz toplamadan kaynaklanmayabilir. Saklama koşullarına uyulmadan bekletilmiş, bozulmuş mantarlar da zehirlenmelere neden olabilir. Ancak bu tür zehirlenmeler hastanın midesinin yıkanması ile birlikte kısa süre içinde iyileştirilebilir. Tabi bu arada unutulmaması gereken bir husus da aynı yemekten yiyen kişilerin de herhangi bir zehirlenme belirtisi  görülmemiş olsa da kontrol altında tutulmasıdır.

 

KÜLTÜR MANTARI

 

Mantar

 

Mantar zehirlenmelerinin önüne geçmenin tek yolu yapılan kültür mantarı yemektir. Mantarlı makarna ise bizim evin vazgeçilmezlerindendir.

 

 

 

Kaynak: Bütün Dünya

 

 

Mesajınız var mı? Gerekli alanlar * ile işaretlidir.



Bir Cevap Yazın